Opnieuw schrikt Nederland op vanwege een afrekening in het muzikale circuit. Ditmaal gaat het om de definitieve afrekening met onze “global musical heritage”. Op “The Music of the 21st Century” zijn Lukas Simonis en Dave Marsh een verbond aangegaan om eens en voor altijd alle muzikale conventies over boord te gooien. Verzuipen die hap? Natuurlijk niet! Perfect Vacuum komt met “the guide to…… The Music of the 21st Century”. En laten we dan maar gelijk met de 21ste eeuw in huis vallen; het is een spektakel der herkenning geworden om de vingers bij af te likken. Een groot deel van ons muzikale erfgoed wordt namelijk door Perfect Vacuum in de Rotterdamse Maas schoongewassen, om daarna door de ecokoustisch verantwoorde muziekmolen te worden gehaald. Hedendaagse spielerei met een knipoog naar de art-rock, zoals die ons in het verleden ter ore is gekomen. Zo tippen we van zoetsappige koortjes naar platte fanfare muziek, worden “Neue Deutsche Welle” schlagers geweven door “Recommended progressive music” fragmenten, horen we country-folk getokkel overgaan in Klaus Wunderlich hammondpartijen en worden strijk kwartetjes afgewisseld met experimentele riedels. In de bijsluiter van “The Music of the 21st Century” valt het woord rock-opera. Het voelt bij beluistering meer als een reeks knap gearrangeerde composities, die elk op zich een stukje hedendaagse muziekkunst laten horen. Het onvoorspelbare karakter en de verfijnde textuur van zowel tekst als muziek zorgen voor een lange houdbaarheidsfactor. Met als gevolg dat “the guide to……The Music of the 21st Century” de komende eeuw het vacuüm van de perfecte herinneringen op mag blijven vullen.  

http://acidsoxx.com

Op de laatste twee Castanets albums ‘City Of Refuge’ (2008) en ‘Texas Rose, The Thaw and The Beasts’ (2009) laat singer-songwriter Ray Raposa een breed scala aan freak-country-folk songs op ons los. ‘City Of Refuge’ is een ingetogen fragmentarisch album met een mengelmoes aan op bluesriffs en elektronicariedels gebaseerde sfeertekeningen. (lees recensie in Gonzo (circus) #89) Met ‘Texas Rose, The Thaw and The Beasts’ zet Raposa een album neer dat bol staat van vervreemdende, maar wel volgens de traditionele folkregels gecomponeerde Americana songs. (lees recensie in Gonzo (circus) #93) 

In het Patronaatcafé geeft Castanets een stevige draai aan het materiaal van voornamelijk het laatste album. De country-folk stukken worden opgediend in een post country-rock sausje. Raposa wordt daarbij ondersteund door Jana Hunter, die de achtergrondvocalen en basisakkoorden op gitaar voor haar rekening neemt. Red Hunter voegt op gitaar de nodige psychedelische effecten toe en Lazarus ( Trevor Montgomery ), het boomlange voormalige Tarentel lid en verzorger van het voorprogramma, levert met de slagwerkster de basisingrediënten aan. Ray Raposa, die zelf de meest essentiële gitaarpartijen voor zijn rekening neemt, maakt er een waar muziekspektakel van. Kaal zijn de composities van Raposa eigenlijk traditionele country-folk nummers. Maar het aanwezige Castanets personeel maakt daar gelukkig korte metten mee. De set staat bol van muzikale ‘weirdness’. Qua karakter klinkt het totale optreden als The Black Heart Procession. In de uitwerking staat het dicht bij de podiumpresentatie van Akron/Family. De nummers vloeien ongekunsteld in elkaar over en worden hier en daar omlijst door verstoorde geluiden. Het éne moment vervliegen de klanken, alsof ze in rook opgaan. Even later slaat Castanets keihard terug in je smoel en staat het volume in de overdrive. Wil je net de handen naar de oren brengen om ze af te dekken, volgt er een sprookjesachtige passage. Opnieuw een muzikaal pareltje om bij te schrijven in de boeken van het Patronaat. Ja mensen, en geheel gratis, dus wat wil een mens nog meer in deze tijden van crisis.

Rose Kemp, dochter van Maddy Prior en Rick Kemp van de folk-rock band Steeleye Span, heeft zich vanuit haar Engelse singer-songwriter achtergrond doorontwikkeld naar een ‘gothic lady’ met een zwak voor oorspronkelijke Engelse folk en hedendaagse dark-metal. Behalve dat zij in het verleden haar vocale kwaliteiten heeft ingezet binnen het easy-listening folk genre zijn er tot dusver twee ‘echte’ Rose Kemp albums verschenen, waarvan ‘Unholy Majesty’ Kemp’s laatste wapenfeit is. Het album zelf klinkt misschien in eerste instantie clichématig. Toch nodigen haar stemcapaciteiten, haar ‘live’ reputatie en de kruisbestuiving van folk met metal uit voor een concertbezoek.

In het Patronaat wordt Rose Kemp voorafgegaan door twee jonge Nederlandse doom- en dark-metal bands. De eerste, het Haarlemse trio Mühr, past in het straatje van Boris, SunnO)) en Ascend. Indrukwekkend, vanwege de sjamanistische zangtoevoegingen van de basgitarist, is hun afsluitende compositie ‘Rival’. Vreemd te ervaren dat deze drie heren nog steeds geen reguliere uitgave op hun naam hebben staan. Het daaropvolgende Toner Low uit Leiden heeft wel het nodige vastgelegd. Hun recentste album “II” bestaat uit een flink portie stonerdoom. Het hakt er ‘live’ flink in bij het publiek, maar door een relatief te lange set verliest Toner Low dynamiek en worden de klankexplosies voorspelbaar.

Uiteindelijk is het de beurt aan Rose Kemp. Op het eerste gezicht de herrijzenis van Pocahontas. Haar verschijning zet ons echter op het verkeerde been, want tijdens het openingsnummer ‘Lead Coffin’ wordt direct de toon gezet voor een ander fascinerend verhaal. Het verhaal van Rose Kemp zelf. Er ontspint zich namelijk een eigenzinnig spel tussen diverse muziekstandaards. Enerzijds wil Kemp met haar composities de afspraken slechten die gelden binnen de folk wereld en de metal scene. Aan de andere kant voegt ze stijlelementen toe die zorgen voor een spannende en verwonderlijke kruisbestuiving van beide genres. Natuurlijk zorgt deze frictie in eerste instantie voor een ongemakkelijk gevoel. Mevrouw komt tijdens ‘Wholeness Sounds’doodleuk met een wah-wah effect op de proppen. Eigenlijk ‘not done’ bij de pure metalhead. Het totaalgeluid is in de basis dan ook niet gruizig en staat niet in de overdrive, zoals we vaak gewend zijn bij stevige rock. Ook haar vocale inzet is meestentijds liefelijk van karakter en het typerende kale Fender geluid zorgt voor een sprookjesachtige helderheid. Rauw wordt het pas op momenten als Kemp met subtiel, maar stevig geplaatste dissonantakkoorden accenten gaat leggen. Of als ze haar stem licht ‘distorted’ en met harmonizer-effecten voller maakt en laat schetteren, zoals tijdens de indrukwekkende uitvoering van ‘Milky White’. Haar begeleiders James King op drums en Joe Garcia op basgitaar/effecten zorgen voor een immens vol klanktapijt waarover Rose Kemp haar composities mag draperen. Zij vullen het brede spectrum van genrepassages naadloos aan. Gedrieën dragen ze zorg voor een uniek geluid. Rose Kemp schrijft momenteel haar eigen muziekverhaal en heeft de potentie uit te groeien tot het boegbeeld van een nieuw genre. Mag ze zelf spelen voor de  ‘Unholy Majesty’.

http://www.myspace.com/rosekemp

Voorjaar 1992 ontmoet ik Eric La Casa en Sylvie Laroche in hun woning in het centrum van Parijs. Beiden verkeren in een explosief intens muzikale liefdesfase. Ik ben gebroken door verdriet en vol van “real time recording”. Het delen van gedachten en ideeën over het leven en muziek schept een intense verbintenis. Dat zelfde jaar vertaalt Syllyk (Casa/Laroche) in het stuk “L’Ange d’Or” ons gevoel. Wij allen vervolgen onze weg. Mijn invulling van “musique concrete” evolueert in de richting van een harmonieuzere benadering. La Casa breekt langzaam zijn zwaar georchestreerde geluidssculpturen af en gaat tot op het bot met zijn “real time recordings”. Tijdens het samenstellen van een chronologisch 7 uur durend audioretrospectief in 2005 passeren de eerste opnamen van “Inscape: Instretch: Lille-Flandre” (werktitel). Het weerspiegelt deels het creatieve proces dat Jean-Luc Guionnet en Eric La Casa hebben doorlopen sinds hun samenwerking vanaf 1997. Pas in 2008 verschijnt “Inscape.Lille-Flandres” als audiodocument via Monotype Records. Inscape staat voor real-time soundscapes en is een eigentijdse benadering van “musique concrete”. Het betreft in dit geval geluidsregistraties (2004) in een voormalige sorteerafdeling van een kantoorcomplex naast een treinstation in Lille (Frankrijk). Het gebouw dient als cultureel centrum en als geluidsbron voor de installatie van La Casa en Guionnet. Tientallen microfoons registreren geluiden van o.a. koffiezetapparaten, stoelen, de watermeter, regenval, een voetbrug, de kelder en andere installaties in het gebouw. Het resultaat en de manier waarop het is vastgelegd op de CD sorteert het zelfde effect als het luisteren naar natuuropnamen, zoals die o.a. zijn geregistreerd, geregisseerd en uitgeven door Chris Watson (Touch). Dus geen CD om zo maar even voor de gezelligheid op te zetten. Nee, dit vraagt aandacht, zoals bij een speelfilm. Naar “Inscape.Lille-Flandres” ga je kijken.

http://www.monotyperecords.com

Jean-Luc Guionnet, Eric La Casa en Philip Samartzis presenteren Soleil D’Artifice als een wetenschappelijk/sonologisch onderzoek naar de resonanties tussen geconstrueerde en natuurlijke geluiden. Waar trekken ze elkaar aan, waar stoten ze elkaar af en waar vindt een symbiose plaats. De rolverdeling is duidelijk. Guionnet is de dominante factor als het gaat om de saxofoonconstructies, La Casa draagt bij met de nodige geprepareerde omgevingsgeluiden en Samartzis zorgt vooral voor de natuurlijke “field-recordings” en is verantwoordelijk voor de eindmix van Soleil D’Artifice. Vanaf 2005 zijn “de drie muscitiers” stad (Melbourne en Brisbane) en land (Frankrijk, Duitsland en Tsjechië) afgereisd om hun experimenten ten gehore te brengen. De uiteindelijke registratie van Soleil D’Artifice heeft plaatsgevonden in Parijs. Het resultaat laat spannende momenten passeren, maar het totale geluidsstuk van 44 minuten kan mij niet de volle drie kwartier boeien. Als het om dit soort uitgaven gaat zijn er zeker meer interessante sonologische experimenten in omloop. Voor audiofreaks blijven registraties als Soleil D’Artifice een welkome aanvulling van hun archief.

http://www.metamkine.com

De Concertzender verlaat de Nederlandse Publieke Omroep in Hilversum en keert weer terug naar zijn geboorteplaats Amsterdam. Nieuwe huisvesting is gevonden in het nieuwe muzyQ gebouw aan het Atlantisplein. Vrijdag 9 oktober werd muzyQ officieel door burgermeester Job Cohen geopend. De Concertzender (Alles op het gebied van een hoogstaand Muziekdocument) en muzyQ (Alles voor Muziekmakers) hebben de intentie uitgesproken om in de toekomst ook gezamenlijke activiteiten te ontwikkelen.

Veel Mind Experience blog verslagen zijn tevens terug te lezen op het blog van het muziektijdschrift Gonzo (circus). De dit jaar verschenen Gonzo (circus) Argentinië-special is genomineerd voor de publieksprijs van de organisatie ‘De Culturele en Literaire Tijdschriften’. Dus ga voor 15 november 2009 naar De Tijdschriften en stem op Gonzo (circus)! En het zou leuk zijn als je je vrienden en vriendinnen ook vraagt om te stemmen op het enige blad over vernieuwende muziek en cultuur in Vlaanderen en Nederland.

Laat je stem horen!

“Alweer naar Brabant?”, vraagt mijn buurman, als ik vertel dat ik afreis naar Incubate. Blijkbaar zijn we in een periode aangeland, waarin cultuurland Brabant “the place to be” is. Met grote regelmaat volgen de zuidelijke festivals in en rond ’s Hertogenbosch, Eindhoven en Tilburg elkaar op. Dat nodigt uit de culturele vertoningen in de Brabant driehoek op de voet te volgen. Daarbij staat voor de afzonderlijke organisaties samenwerking voorop en wordt er op die wijze naar gestreefd de festivals inhoudelijk te versterken. En dat alles volgens het Social Festival Model. Het maakt ons Hollanders absoluut jaloers.

Het Incubate programma is overdadig. Keuzes moeten worden gemaakt. Aan ieder afzonderlijk zijn eigen route te bepalen. Voor mij vindt de aftrap pas op zaterdag 19 september plaats in 013. ‘s Middags onderga ik de extreme flits performance van Justice Yeldham. Gewapend met een door contactmicrofoon aan effectpedalen verbonden glasscherf produceert Yeldham noise. Hij bespeelt de afgebroken raamscherf met zijn mond en vingers door het stevig in zijn gezicht te drukken. Met wonden in lippen en wangen als resultaat. Binnen luttele minuten druipt het bloed op de vloer, en breken stukken glas af door de druk van zijn gezicht. Op het moment dat Yeldham even op adem wil komen vraagt hij of zijn monitor iets meer volume kan meekrijgen. “Can’t hear it in the face”, meldt hij. Waarop uit de zaal puntig wordt gereageerd met; “But you sure can feel it in the face!”. Na 15 extreme lawaaiminuten, een versnipperde glasplaat en het zien afvoeren van een zwaar gehavende Justice Yeldham besluit ik me fysiek en mentaal te gaan voorbereiden op het avondprogramma in Paradox.

Aufgehoben is een uit vier muzikanten bestaand Engels collectief. Twee drumslagers, een continue in de overdrive spelende gitarist en een aan knoppen draaiende elektronicaspecialist verzorgen een impro-noise sessie. Resultaat een rommelig begin, waarbij je bij Aufgehoben je kan afvragen waar het moment van het stemmen van de instrumenten ligt en waar men daadwerkelijk bouwt aan een collectieve impro-compositie. Dan volgt er halverwege de sessie een magisch moment met rondzingende boven- en ondertonen. Resultaat een bruisende samenklank, waarbij de vier geluidsbronnen versmelten tot de ultieme noise-drone. Eindigend in een herhaling van zetten, waarbij de afzonderlijke muzikanten opnieuw vervallen in hun eigen maniertjes.

Voor de muziek van Troum is Paradox niet de meest ideale plek. Je hebt te maken met een op jazz afgestelde droge akoestiek en beide muzikanten worden in hel wit licht gezet. Voorwaarden die een sacraal mystieke beleving in de weg zouden kunnen staan. Beter op zo’n moment de ogen te sluiten en de zware drones alleen met huid en oren te ervaren. Het jonge stel vlak voor mij wordt al na enkele minuten bedwelmd door de zweverige sprookjesklanken. Hun lichamen worden één, gevolgd door een warme omhelzing en de monden die elkaar vinden. Als het geluid ons massaal omsluit en het stel elkaar diep in de ogen kijkt spreken de lipbewegingen duidelijke taal. Uiteindelijk ervaar ik het concert zelf als een voorspelbaar ritueel dansje, waarbij de ultieme prikkeling uitblijft. Kan ook niet anders, want ik ben vandaag zonder geliefde.

Aan het slot van de avond neemt Jandek aka Sterling Richard Smith plaats achter de piano. Ongebruikelijk volgens de aanwezige kenners. Jandek staat namelijk bekend om zijn gebruik van een ongestemde gitaar, zijn tot cult-status verworden anonimiteit en zijn geheel zwarte verschijning. Zowel het pianospel als Jandek’s extreem vals gemurmelde en gezongen teksten zijn gedurende de eerste nummers tenenkrommend. Maar dan……vanuit een harmonieloze donkere gemoedstoestand kruipt een gelukzalig gevoel naar boven. Als in trance wordt je meegezogen naar een nieuwe schone wereld. Van armetierig concertje wordt je deel van een “event”. Wat harmonieleer? Welke timing? Waarom techniek? Berusting en gelukzaligheid worden je deel. Dit is pure magie. Een wonder vindt plaats. Een ervaring die ik niet los kan laten. Ik ben bekeerd! Jezus….ik geloof in Jandek.

We kennen ze nu ……And You Will Know Us By The Trail Of Dead. Van alle voorgaande bands, die ik de afgelopen week in het Patronaat heb zien passeren, is …And You Will Know Us By The Trail Of Dead het meest songgericht. De liedjes zijn kunstig verpakt in een draaikolk van aan elkaar geplakte muziekbouwsels. Bombastische gitaardrones en andere psychedelische elementen worden op hoog volume toegevoegd aan de composities Deze door Jason Reece (zang, slagwerk, gitaar) en Conrad Keely (zang, keyboard, gitaar) gedragen muziekconstructies worden verder op het podium omlijst door een tweede slagwerker, die beestachtige tribal ritmes produceert, een dominant vette basgitarist, die het voor elkaar bokst zijn zwaarste basnaar op de “trail of dead” te zetten, een derde gitarist, die verfijnd gruizige elementaire akkoordreeksen toevoegt, en een toetsenist, die de songstructuren aanstuurt.

Vlak voor het concert spreek ik Conrad Keely. Een gedreven muzikant en beeldend kunstenaar. Veel grafisch werk van Keely siert de hoezen van de …….And You Will Know Us By The Trail Of Dead CD uitgaven. De gedetailleerde pentekeningen van Keely zijn gesigneerd te koop tijdens de concerten van de band. Keely, evenals zijn medestrijder Reece, zijn zeer gepassioneerde mannetjes. Ze zijn één en al betrokkenheid, stoppen volop energie in hun bezigheden en slaan een verbintenis met hun publiek. Een totaal verschil met hetgeen een band als Neurosis uitstraalt. Op het punt waar …….And You Will Know Us By The Trail Of Dead aan een feestje bouwt, breekt Neurosis een feestje af. Dus voor, tijdens en na het concert geraken we eensgezind in een vorm van extase, die ons de weg wijst richting……..

In het Patronaat verzorgt de band een furieus en oorverdovend optreden. Het totaalgeluid is niet vergelijkbaar met hun album uitgaven. “Live” breekt bij …….And You Will Know Us By The Trail Of Dead de hel los. Nog nooit heb ik tijdens een concert zoveel snaren zien breken. Al bij de eerste tonen van “The Giants Causeway/The Far Pavilions” bindt Conrad Keely de strijd aan met een gebroken snaar. Jason Reece wisselt voortdurend van instrument. Zijn inbreng op gitaar en slagwerk straalt een enorme intensiteit uit. Zijn adrenaline klettert regelrecht op de vellen van zijn trommels. Het wordt een rituele slachting van het gehele oeuvre. Tussen de geluidsmuren door horen we flarden “Isis” en “Caterwaul” (2005). Brother Keely zoekt verkoeling, vindt verkoeling bij de bar en terug op het podium verwijst hij zijn clubgenoten naar het genot dat daar achter in de zaal wacht. Maar zijn groepsgenoten willen geen rust, geen verkoeling en razen door tot aan de toegiften “Gargoyle Waiting” (nog openingsnummer tijdens hun vorige bezoek aan het Patronaat) en “Totally Natural”. We kennen ze dus nu echt! Mijn advies: blijf het verpulverde drumstokjesspoor van …….And You Will Know Us By The Trail Of Dead volgen.

Tussen de overdaad aan zomerfestivals door maakt het Patronaat handig gebruik van de rondtoerende artiesten en bands. Zo passeren tijdens deze zomerperiode in één week tijd vier topacts op het gebied post-rock en post-metal: Mogwai, Neurosis, 65daysof static en ….And You Will Know Us By The Trail Of Dead. Deze bands hebben als overeenkomst dat ze op bepaalde momenten een muur van geluid kunnen neerzetten. De uitgangspunten, uitstraling en muzikale resultaten zijn alleen totaal verschillend. Het siert het Patronaat dat ze ondanks het zomerreces de regio trakteren op dit brede scala aan bands.

Het Vlaamse Amen Ra moet het publiek warm maken voor het hoofdprogramma. Het past uitstekend binnen de hokjesgeest. Alleen blijft Amen Ra hangen in het “van dik hout zaagt men planken”. Bij aanvang van de nummers is enige spanning te ervaren, daarna wordt in het vervolg elk avontuur vermeden. Tijdens het openingsnummer geven de subtiele tempowisselingen dat kleine stukje extra. Maar verder is de presentatie sober, introvert (muzikanten en zanger staan meestentijds met de rug naar publiek) en zijn de gitaarmuren voorspelbaar en standaard. Bij de doom-metal invulling van Amen Ra zijn hokjesgeesten dodelijk voor het creëren van eigenzinnige muziek. Hetgeen trouwens geldt voor ieder willekeurig muziekgenre.

Van een geheel ander kaliber zijn de verrichtingen van Neurosis. Vooral is het de grote variatie in tempo, sfeerwisselingen en uitstraling waarin de band uitblinkt. Zo is de muziek moeilijk in het juiste hokje te plaatsen. De één ervaart het als post-metal de ander als punk-metal en weer een ander als doom-metal. Welk etiket je er opplakt doet er eigenlijk niet toe. Neurosis is intens en gedoseerd loeihard. Ik kies (ben uiteindelijk de recensent) bij deze voor de term tribal-metal. Waar de band echter ook in uitblinkt is de agressieve houding naar publiek. Zo ligt de staalbewerking voor henzelf en de fans zwaar op de maag. We kennen allemaal de scheidsrechters die een wedstrijd totaal dood kunnen fluiten. Zo ook bij het optreden van dit Amerikaanse vijftal. Vanuit de overtuiging van hun vakkundigheid hebben ze de pretentie te kunnen sollen met het publiek. Publiekseigendommen die voor op het podium liggen worden de zaal ingetrapt, het publiek wordt bespuugd en bij de eerste beste flash van een camera springt Neurosis en aanhang uit de metalen huid. Ze doen daarmee hun naam eer aan, maar het tast wel de intimiteit en intensiteit van het zaalgebeuren aan.